تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی در مرجع صدور و ماهیت ارزش آنها نهفته است؛ به طوری که سکه های بانکی توسط بانک های مرکزی صادر شده و ارزش آنها با ذخایر ارزی کشور و قابلیت تبدیل به پول نقد در تعاملات رسمی گره خورده است، در حالی که سکه های غیربانکی که توسط نهادها یا افراد خصوصی منتشر می شوند، ارزش خود را از محصول یا خدمت مرتبط دریافت کرده و عمدتاً به عنوان جایگزینی برای پول نقد در بازارهای محدود یا حوزه های تجاری خاص مورد استفاده قرار می گیرند.
معرفی سکه بانکی و غیر بانکی
سکه ها به دو دسته اصلی تقسیم می شوند: سکه های بانکی و سکه های غیر بانکی. سکه های بانکی آن هایی هستند که توسط بانک مرکزی هر کشور ضرب می شوند و اغلب به عنوان نمادی از ارزش پولی قانونی شناخته می شوند. از سوی دیگر، سکه های غیر بانکی توسط افراد یا کارگاه های دیگر تولید می شوند و ممکن است از نظر ابعاد، شکل، وزن یا عیار با یکدیگر تفاوت داشته باشند. این سکه های غیر بانکی به هیچ عنوان تضمین شده نیستند و در نتیجه، اعتبار و ارزش کمتری نسبت به سکه های بانکی دارند.
انواع سکه های بانکی شامل سکه های مختلفی هستند که توسط بانک مرکزی تولید و مدیریت می شوند. این سکه ها به صورت قانونی در معاملات اقتصادی مورد استفاده قرار می گیرند و معمولاً شامل تمام سکه بهار آزادی، تمام سکه امامی، نیم سکه بهار آزادی، ربع سکه بهار آزادی و سکه یک گرمی می باشند. این انواع سکه ها همگی دارای ارزش قانونی هستند و به عنوان وسیله ای برای خرید کالاها و خدمات مورد استفاده قرار می گیرند. مسئولیت تأمین و مدیریت موجودی این سکه ها بر عهده بانک مرکزی هر کشور است.
برای کسب اطلاعاتی در مورد نحوه مدیریت پرتفوی، بر روی لینک کلیک کنید.
شباهت های مشترک سکه های بانکی
سکه های بانکی به عنوان ابزارهای کلیدی در اقتصاد هر کشور، ویژگی های خاصی دارند که آنها را از سایر سکه ها متمایز می کند. یکی از این ویژگی های مشترک، عیار آنهاست که معمولاً بین 22 تا 900 متغیر است و این موضوع به ارزش و وزن سکه ها تأثیر می گذارد. از نظر طراحی، سکه های بانکی نیز شباهت هایی دارند که شناسایی آنها را تسهیل می کند؛ برای مثال، در یک طرف این سکه ها، تصویر بارگاه امام رضا (ع) نقش بسته و سال ضرب نیز بر روی تمامی آنها حک شده است. علاوه بر این، دور تا دور سکه ها دارای کنگره است که کمک می کند تا سکه های اصل از نمونه های تقلبی به راحتی تشخیص داده شوند.
تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی در چیست؟
1- سکه های بانکی و غیر بانکی از نظر چندین متغیر با یکدیگر تفاوت دارند که یکی از مهم ترین تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی، در عیار سکه است. سکه هایی که به دست بانک مرکزی یا نهادهای دولتی ضرب می شوند، دارای عیار مشخص و دقیقی هستند و معمولاً در ایران، این عیار برابر با 900 (معادل 21.6 عیار طلا) است. در مقابل، سکه هایی که توسط تولید کنندگان خصوصی یا کارخانجات و گالری های طلا ساخته می شوند، ممکن است عیارهای مختلفی داشته باشند. بنابراین، تشخیص عیار سکه به خصوص برای افراد غیرحرفه ای ممکن است دشوار باشد اما با مراجعه به فروشندگان متخصص می توان به راحتی تفاوت بین سکه های بانکی و غیر بانکی را مشخص کرد.
2- وزن سکه یکی از روش های قابل اعتماد برای تمایز و تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی است. وزن سکه تمام بهار آزادی به طور دقیق 8.8133 گرم است، در حالی که وزن سکه های وکیومی معمولاً بین 10.5 تا 11.5 گرم متغیر است. بنابراین، اگر وزنی کمتر از این مقدار برای سکه وکیومی مشاهده کردید، باید به اصالت آن شک کنید. سکه های غیر بانکی معمولاً از نظر وزن دقیق نبوده و کمی کمتر از سکه های بانکی وزن دارند. همچنین، برخی از تولیدکنندگان غیرمجاز ممکن است در وزن سکه ها از استانداردها کوتاهی کنند تا به سود بیشتری برسند.
3- تفاوت در شکل و ظاهر سکه های بانکی و غیر بانکی به وضوح قابل تشخیص است. سکه های بانکی دارای سطحی تخت و صاف هستند و هنگام نگاه کردن به آنها به صورت عمودی، هیچ گونه تابی در شکلشان دیده نمی شود. به همین دلیل، زمانی که سکه بانکی را روی یک سطح شیشه ای بیندازید، پس از چند حرکت کوتاه به سرعت متوقف می شود. در مقابل، سکه های غیر بانکی معمولاً دارای انحنا بوده و کمی تاب دارند، بنابراین اگر آنها را روی شیشه بیندازید، خیلی زودتر از سکه های بانکی از حرکت می ایستند.
4- قطر سکه های مختلف به صورت زیر است: قطر سکه کامل 22 میلی متر می باشد، در حالی که نیم سکه قطر 19 میلی متری دارد و ربع سکه نیز دارای قطر 14 میلی متر است. علاوه بر این، سکه یک گرمی با قطر 13.3 میلی متر شناخته می شود.
5- تاریخ ضرب سکه ها در دسته بندی بین سکه های بانکی و غیر بانکی تفاوت های مهمی را نشان می دهد. سکه تمام بهار آزادی از سال های 1358 تا 1370 تولید شده، در حالی که سکه تمام امامی در فاصله زمانی 1370 تا 1386 ضرب گردیده است. همچنین، سکه های نیم و ربع بهار آزادی در سال های 1358 تا 1386 ضرب شده اند. در نهایت، سکه یک گرمی بانکی از سال 1390 به بعد وارد بازار شده است. این تاریخ ها نمایانگر زمان تولید و عرضه هر کدام از انواع سکه های بانکی هستند.
6- رنگ نیز از دیگر موارد تشخیص تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی است. رنگ سکه های بانکی به رنگ شمش طلای خالص بسیار نزدیک است، به طوری که نه به شدت زرد بوده و نه به رنگ های سفید یا سبز گرایش دارد. برای تشخیص بهتر این سکه ها، توصیه می شود سکه مورد نظر را در کنار سکه ای که از اصالت آن اطمینان دارید، قرار دهید تا تفاوت رنگ آنها به وضوح نمایان شود.
7- کنگره های اطراف سکه های بانکی دارای نظم و الگوی مشخصی هستند و به صورت منظم و با فاصله های دقیق در کنار یکدیگر قرار گرفته اند. این در حالی است که کنگره های سکه های غیر بانکی معمولاً فاقد این نظم بوده و نامنظم به نظر می رسند. اگر با ناخن خود بر روی کنگره های سکه بانکی بکشید، بر خلاف سکه های غیربانکی، هیچ گونه احساسی از گودی یا بی نظمی احساس نخواهید کرد.
8- برای تشخیص تفاوت سکه بانکی و غیر بانکی، می توانید از یک لوپ یا ذره بین استفاده کنید. با دقت به محل نقطه های عبارت "بانک مرکزی ایران" توجه کنید؛ در سکه های بانکی، این نقطه ها به شکل دقیق و با ابعاد مشخص حکاکی شده اند که این ویژگی به تشخیص صحت و اعتبار سکه کمک می کند.
9- در گذشته، سکه های بانکی بدون بسته بندی مناسب عرضه می شدند اما امروزه فروشندگان برای جلب اعتماد مشتریان، سکه ها را در بسته بندی های معتبر قرار می دهند. این بسته بندی ها نه تنها نام و اطلاعات تماس فروشنده را شامل می شوند، بلکه با وکیوم کردن سکه ها از فساد و اکسیداسیون آنها نیز جلوگیری می کنند. همچنین، باید به نوع بسته بندی وکیوم نیز توجه داشت؛ مانند اینکه پرس وکیوم باید بدون عیوب ظاهری، لیبل باکیفیت و مسائلی چون هولوگرام و شماره سریال داشته باشد تا از احتمال تقلب کاسته شود.
نظر بدهید