بازار های کارا

بازار های کارا

یک فرضیه در رابطه با تعیین قیمت‌ها در بازار وجود دارد که آن را تحت تاثیر عوامل روانی می‌داند. این گونه فرضیه‌ها مباحثی نظیر روانشناسی بازار و یا هیجانات آن را پررنگ می‌کند. یکی از این فرضیه‌ها، فرضیه بازار کارا است.  

بازار کارا چیست؟

 نمی‌توانید بازار را شکست دهید زیرا کارایی بازار سهام سبب می‌شود تا اطلاعات با سرعت زیاد در قیمت سهام منعکس شود و قیمت طوری تغییر کند تا به ارزش واقعی سهام برسد. بنابراین، نمی‌توانید بازدهی بیشتری از بازار کسب کنید!

پس همواره، سهام شرکت‌ها با ارزش واقعی‌شان معامله می‌شوند. خرید سهامی که کم‌تر از ارزش ذاتی، ارزش‌گذاری شده یا فروش سهام با قیمت بیشتر از ارزش ذاتی آن، به دلیل همین کارایی بازار متوقف می‌شود و قیمت‌ها با ارزش واقعی‌شان متناسب می‌شوند. کارایی بازار مکانیسم تاثیر اطلاعات بر فرآیند قیمت‌گذاری را بیان می‌کند. این فرضیه بیان می‌دارد که سهام‌ها بر اساس مشخصه‌های ذاتیشان قیمت‌گذاری شده‌اند. 

در سال 1969 ميلادی مقاله‌ای با نام «تعدیل قیمت‌های سهام با اطلاعات جدید» توسط شخصی به نام يوجين فاما، منتشر شد. در اين مقاله به تحليل عكس‌العمل قيمت‌های سهام با توجه به تحولات اقتصادی و غيراقتصادی در آمريكا و جهان پرداخته شد. از جمله عواملي كه سبب مطرح شدن اين فرضيه شد، ناتواني در پيش‌بينی قيمت سهام بود كه عوامل متعددی بر آن تاثير می‌گذاشت. فرضيه‌ی بازار كارا تعيين قيمت سهام و اوراق بهادار را ناشی از واكنش می‌داند كه فروشندگان و خريداران نسبت به اطلاعات جديد و آينده شركت‌ها دارند.

ويژگی ‌های بازار كارا کدام ها هستند؟

بازار كارا بايد داری مشخصه‌هايی باشد که در ادامه به این مشخصه‌ها اشاره خواهیم نمود:

  • اين بازار بايد يك بازار بزرگ باشد كه با نقدينگی كافي همراه است.
  • اطلاعات در بازار به صورت تصادفی و غير قابل پيش‌بينی است.
  • این بازار از قیمت‌های روز گذشته برای پیش‌بینی قیمت فردا استفاده نمی‎‌کند و به اصطلاح بی‌حافظه است.

به منظور جذب نقدینگی‌های پراکنده به صورتی بهینه که منجر به یک منبع مالی نایاب شود، باید از بازاری کارا بهره‌مند شویم. کارایی‌های موجود در بازارهای مالی شامل تخصیص بهینه منابع و سرمایه‌ها به پروژه‌های سودآور، افزایش نقدینگی در اثر سرعت بالای معاملات و کم‌ترین هزینه و اثرگذاری اطلاعات بر روی قيمت منصفانه سهام است.

سطوح مختلف بازار کارا کدام ها هستند؟

اگر مبنای طبقه بندي بازارهای كارا بر اساس انواع اطلاعات و سطح آن باشد، اين بازارها به سه دسته متفاوت ضعيف، نيمه قوی و قدرتمند طبقه بندی می‌شوند.

  • بازارهايی با كارايی ضعيف

در اين بازارها اطلاعات مورد استفاده همان قيمت‌های تاريخی هستند. روند قيمت‌های تاريخی قابل پيشبينی است. البته با اين داده‌ها، نمي‌توان به درستی سود سهام‌های بازار را پيشبينی نمود. زيرا با وجود آگاهی همه افراد از اطلاعات مشابه مربوط به روند گذشته قيمت‌های سهام، نرخ بازده بالا در آينده، برای انتخاب يك سهام خاص قابل استفاده نخواهد بود.

  • بازارهايی با كارايی نيمه قوی

در اين بازارها، اطلاعات عمومی در قيمت‌های سهام بازتاب داده شده است و در دسترس عموم است. اين اطلاعات شامل اعلانات شركت، داده‌های مربوط به درآمد، گزارش‌های سالانه، اطلاعات سودآوري، داده‌های مربوط به سرمایه‌گذاری و موارد ديگر است. برای مثال، داشتن نرخ بازدهی بالا، سبب افزایش قیمت سهام خواهد شد و تنها در اثر اطلاعات جديد است كه اين سهام را متوجه تغيير قيمت می‌سازد. اين نكته كه شواهد از كارايی نيمه قوی حمايت می‌كند ولي عواملي مانند اثر شرکت‌های کوچک و شرکت‌هایی با نسبت P/E  پایین نيز وجود دارد كه اين شواهد را نقض می‌كنند.

  • بازارهايي با كارايي قدرتمند

تمام اطلاعات در اين بازارها در فرآيند قيمت گذاري در نظر گرفته می‌شوند و هيچ بخشی از اطلاعات به صورت جداگانه در تعيين سود، مهم نيست. حتي دلالان حرفه‌ای كه به اطلاعات خاصی دسترسي دارند نيز، نمي‌توانند سود بيشتری كسب كنند. البته، مشاهدات تجربي حاكی از آن است كه در بيشتر بازارها، كارايی فرم قوی وجود ندارد. هموراه مديران شركت، پيش از انتشار اطلاعيه‌های عمومی، دسترسی كافی به اين اطلاعات را دارند و بر اين مبنا می‌توانند سود كسب نمايند.

بازار کارا

چه تعارض هایی بین اصول فرضیه و بازار کارا وجود دارد؟

طبق اين فرضيه سرمايه‌گذاران بازار، تمامي اطلاعات موجود در بازار را به يك صورت درك می‌كنند. همان‌طور كه می‌دانيم با وجود روش‌های مختلف تحليل و ارزش‌گذاری سهام، اين نكته كمی تامل‌پذير است. به دليل اين كه سرمايه‌گذاران، سهام را به شكل‌های متفاوتی ارزش گذاری می‌كنند، تعيين ارزش واقعی سهام در بازار غيرممكن می‌شود! برای نمونه تصور كنيد دو سرمايه‌گذار متفاوت داريم كه يكی به دنبال سهام كم ارزش‌گذاری شده است و ديگری به ارزيابی پتانسيل رشد سهام توجه دارد. از نظر اين دو سرمايه‌گذار، ارزش بازار سهام، دارای دو ارزيابی متفاوت است. 

يكي از نكات ديگر در ارتباط با اين فرضيه، آن است طبق فرضيه بازار كارا بيان مي‌شود كه در صورت برابر بودن وجوه سرمايه‌گذاری بين دو سرمايه‌گذار، بايستی سودآوری اين دو نيز با هم‌ديگر يكسان باشد زيرا آن‌ها در صورت داشتن اطلاعات يكسان بايد به بازده برابری نيز دست يابند كه اين خلاف واقع است! هميشه اين طور نيست كه در صورت سودآور بودن فعاليت‌های يك سرمايه‌گذار، بقيه سرمايه گذاران نيز سود كسب نمايند!

در همين راستا، طبق اين فرضيه هيچ سرمايه‌گذاری قادر نيست تا بر بازار چيره گردد يا موفق به كسب بازدهی بالاتر از ميانگين بازده سالانه تمام سرمايه‌گذاران شود كه اين هم خلاف واقع است و همواره سرمايه گذاران موفقی را مي‌بينيم كه پيوسته موفق به كسب بالاتری از میانگین‌های بازار می‌شوند!

گاهي در داده‌های مربوط به قيمت‌ها، با الگوهای مشخص و تكرار شونده‌ای مواجه هستيم. براي مثال تاثير ژانويه الگويی است كه مكرر رخ می‌دهد و نشان دهنده‌ی آن است كه سرمايه‌گذارها در نخستين ماه ميلادی، سود بيشتری كسب می‌كنند.  دوشنبه‌ی آبی در وال استريت بيان می‌كند كه در صبح دوشنبه كه روز بعد از تعطيلی رسمی است، قيمت‌ها بالاتر از ديگر ايام هفته اعلام می‌شود. به علاوه، با بررسی تاثير ويژگی‌های شخصيتی سرمايه‌گذاران و تحليل رفتار مالی ايشان نيز الگوهايی قابل پيش‌بينی در بازار سهام ظاهر می‌شود.

 البته در اين فرضيه هيچ‌گاه، كارايی صددر صد بازار ادعا نشده است. زيرا اين موضوع که بازار همواره به كارايی كاملش برسد، غیر ممکن است. هميشه كمی زمان لازم است تا قيمت سهام با توجه به اطلاعات جديد در جامعه، تغيير يابد. در اين فرضيه، مقدار اين زمان مشخص نشده است. همچنين برخي از اتفاقات؛ تصادفی هستند ولی پس از مدتی، قيمت‌ها به ارزش مناسب خود برخواهند گشت كه اين نكته در فرضيه بازار كارا پذيرفته شده است.

فرضيه بازار كارا بيان می‌كند با انتشار اطلاعات جديد، انتظار تاثير قيمت‌ها را بر سهام‌ خواهيم داشت كه اين اتفاق بلافاصله اثر خود را خواهد گذاشت. از اين مسئله نبايد غافل بود كه اين مهارت سرمايه‌گذاران است كه به نتايج رضايت بخشی در بازار سهام منجر می‌شود زيرا هميشه دوست داريم تا با كشف روش‌هايی موفقيت آميز به بازدهی بالاتری نسبت به ميانگين‎‌های بازار برسيم. قيمت سهام تنها تحت تاثير اطلاعات موجود در بازار نيست و رفتار سرمايه‌گذاران نيز تاثير خود را بر عدم كارايی بازار خواهد گذاشت!

سایت علیرضا محرابی با آموزش‌های رایگان و کمپین رایگان بورس علاقمندان را نسبت به این موضوع که از کجا می‌توانند بورس را شروع کنند راهنمایی کرده است. مشتریان عزیز سایت علیرضا محرابی می‌توانند با مطالعه و تماشای آموزش‌های رایگان اطلاعات بیشتری در این حوزه به دست آورده و به معامله‌گر حرفه‌ای تبدیل شوند.
 

×
سلام، مینا اشرفی هستم

اگر سوالی دارید، خوشحال میشم کمک تون کنم. من صرفا مشاور شما در زمینه استفاده بهتر از وبسایت تیم آموزشی مهندس علیرضا محرابی هستم.

تلفن 021-22021030
تلفن 021-22021040
داخلی 106
اشتراک گذاری این صفحه